Wat als mijn werkelijk rendement lager is dan fictief rendement?

Als uw werkelijk rendement op vermogen in box 3 lager is dan het fictieve rendement, kunt u in aanmerking komen voor een lagere belastingaanslag. De Belastingdienst hanteert dan uw werkelijke rendement voor de berekening, wat resulteert in een voordeligere situatie. U betaalt hierdoor nooit meer belasting dan over de daadwerkelijk behaalde inkomsten uit uw vermogen.

Dit principe is vastgelegd om te waarborgen dat belastingplichtigen niet meer belasting betalen dan over hun daadwerkelijk behaalde inkomsten uit vermogen. De mogelijkheid om te veel betaalde belasting terug te vragen, is geregeld in de Wet tegenbewijsregeling box 3, zoals de Rijksoverheid aangeeft. Dit wordt ook wel rechtsherstel genoemd voor degenen die op basis van de overbruggingswetgeving te veel hebben betaald.

De manier waarop u uw werkelijke rendement doorgeeft, verschilt per periode:

• Voor de jaren 2017 tot en met 2024: Belastingplichtigen die mogelijk in aanmerking komen voor rechtsherstel, ontvangen een brief van de Belastingdienst. In deze brief wordt uitgelegd hoe zij hun werkelijke rendement over deze jaren kunnen doorgeven. Dit stelt u in staat aan te tonen dat u te veel belasting heeft betaald.
• Vanaf 2025: Uw werkelijke rendement wordt een vast onderdeel van de aangifte inkomstenbelasting. Dit betekent dat u de gegevens over uw werkelijke rendement direct in uw aangifte kunt invullen.

Laten we een rekenvoorbeeld bekijken om het verschil duidelijk te maken:

Stel, u heeft in 2023 een vermogen van €100.000 in box 3. Het fictieve rendement voor overige bezittingen was in dat jaar 6,17%, en het belastingtarief in box 3 was 32%.

• Berekening met fictief rendement:
  • Fictief rendement: €100.000 6,17% = €6.170
  • Belasting over fictief rendement: €6.170 32% = €1.974,40
• Berekening met werkelijk rendement (lager):
  • Stel, uw werkelijk behaalde rendement was slechts 2,0%.
  • Werkelijk rendement: €100.000 2,0% = €2.000
  • Belasting over werkelijk rendement: €2.000 32% = €640

In dit voorbeeld zou u, door uw werkelijke rendement op te geven, een belastingbesparing realiseren van €1.974,40 - €640 = €1.334,40. De Belastingdienst zal in dit geval uitgaan van de voor u voordeligste berekening, namelijk die op basis van uw werkelijke rendement.

Door uw werkelijke rendement op te geven, bijvoorbeeld via het formulier 'Opgaaf werkelijk rendement', zorgt u ervoor dat de Belastingdienst de meest gunstige berekening voor u toepast. Dit voorkomt dat u belasting betaalt over een rendement dat u in werkelijkheid niet heeft behaald. De Belastingdienst is verplicht om uit te gaan van uw werkelijke rendement als dit lager is dan het fictieve rendement, zoals te lezen is op de website van de Belastingdienst.