Hoe bereken je het werkelijke rendement in Excel?

Het werkelijke rendement in Excel bereken je door de nominale opbrengst te corrigeren voor inflatie, wat de werkelijke koopkrachtwinst van je investering weergeeft. De basisformule voor een enkelvoudig rendement is =(Eindwaarde - Beginwaarde) / Beginwaarde, waarna je voor het reële rendement de inflatie aftrekt van het nominale percentage. Voor beleggingen met onregelmatige kasstromen gebruik je de XIRR-functie.

Het werkelijke rendement, ook wel reëel rendement genoemd, is het rendement dat investeerders kunnen verwachten na correctie voor inflatie. Dit laat de werkelijk verdiende koopkrachtwinst zien, in tegenstelling tot het nominale rendement dat geen rekening houdt met de waardevermindering van geld door prijsstijgingen. Het reële rendement op spaargeld of een aandeel wordt berekend als het nominale rendement minus de inflatie.

Om het rendement in Excel te berekenen, begin je met de nominale rendementsformule. Deze is eenvoudig voor een investering met één begin- en één eindwaarde:

=(Eindwaarde - Beginwaarde) / Beginwaarde

Het resultaat van deze formule is een decimaal getal. Om dit als percentage weer te geven, kun je de cel opmaken als percentage of het resultaat vermenigvuldigen met 100.

Rekenvoorbeeld: Nominaal en Reëel Rendement

Stel, je hebt een investering gedaan van €10.000 (Beginwaarde) en na één jaar is deze gegroeid naar €10.500 (Eindwaarde). De inflatie over dat jaar was 2%.

• Stap 1: Bereken het nominale rendement.

  In Excel, als Beginwaarde in cel A1 staat en Eindwaarde in cel B1, gebruik je de formule:

  =(B1 - A1) / A1

  Met de gegeven waarden: =(10500 - 10000) / 10000 = 0,05 of 5%.

  Je nominale rendement is dus 5%.

• Stap 2: Bereken het reële rendement.

  Het reële rendement is het nominale rendement min de inflatie. In dit voorbeeld is dat:

  5% (nominaal rendement) - 2% (inflatie) = 3%

  Je reële rendement is 3%. Dit betekent dat de koopkracht van je investering met 3% is toegenomen.

De XIRR-functie voor complexe scenario's

Voor doe-het-zelf aandelenbeleggers die te maken hebben met meerdere stortingen en opnames op verschillende tijdstippen, is de standaard rendementsformule niet toereikend. In dergelijke gevallen kun je de XIRR-functie (Extended Internal Rate of Return) in Excel gebruiken. Deze functie houdt rekening met de timing en omvang van kasstromen en geeft een nauwkeuriger beeld van het jaarlijkse rendement. De XIRR-functie vereist twee reeksen gegevens: de kasstromen (stortingen als negatieve waarden, opnames en de eindwaarde als positieve waarden) en de corresponderende datums.

Vergelijking: Het belang van reëel rendement

Het is een veelvoorkomende misvatting om alleen naar het nominale rendement te kijken. Het nominale rendement geeft weliswaar de procentuele groei van je vermogen weer, maar negeert de impact van inflatie op je koopkracht. Het reële rendement is de enige maatstaf die de werkelijke waardestijging van je geld belicht. Zonder inflatiecorrectie kan een positief nominaal rendement in werkelijkheid een verlies aan koopkracht betekenen.

Zoals de tabel toont, is het essentieel om altijd het reële rendement te berekenen om een nauwkeurig beeld te krijgen van de werkelijke winst van je investeringen, omdat dit de werkelijke koopkrachtverandering van je belegging weergeeft.