Wat is een voorbeeld van een derivatenhandel?
Een voorbeeld van een derivatenhandel is de koop of verkoop van een optiecontract, waarbij de waarde van dit contract is afgeleid van een onderliggende activa zoals aandelen of grondstoffen. Derivatenhandel omvat het verhandelen van contracten die hun waarde ontlenen aan deze onderliggende waarden, zonder dat de onderliggende activa zelf direct van eigenaar wisselen. Dit wordt gebruikt om te speculeren op prijsbewegingen of risico's af te dekken.
Derivaten zijn financiële contracten waarvan de waarde afhangt van de prestatie van een onderliggende activa. Deze onderliggende activa kunnen variëren van aandelen, grondstoffen en valuta's tot rentetarieven en indices. De handel in derivaten vindt plaats op gespecialiseerde derivatenmarkten, zoals commodity exchanges, of via over-the-counter (OTC) transacties. De meest voorkomende typen derivaten zijn futures, opties, forwards en swaps.
Laten we een concreet voorbeeld nemen van een futurecontract, een veelvoorkomend type derivatenhandel:
- De situatie: Een grote koffieproducent in Brazilië verwacht over zes maanden 10.000 ton koffiebonen te oogsten. De huidige marktprijs voor koffie is €2.000 per ton. De producent is bezorgd dat de prijs van koffie zal dalen tegen de tijd van de oogst, wat de winstmarge zou aantasten.
- De derivatenhandel: Om dit risico af te dekken, besluit de producent een futurecontract te verkopen. Dit contract verplicht de producent om over zes maanden 10.000 ton koffie te leveren tegen een vooraf afgesproken prijs van bijvoorbeeld €1.950 per ton. Een investeerder, die verwacht dat de koffieprijs juist zal stijgen, koopt dit futurecontract.
- Scenario 1: Koffieprijs daalt naar €1.800 per ton.
- De producent levert de koffie aan de koper van het futurecontract voor €1.950 per ton, hoewel de marktprijs slechts €1.800 is.
- De producent heeft hiermee een verlies van €150 per ton op de fysieke markt voorkomen, wat een winst van €150 per ton op het futurecontract betekent. De totale winst op het futurecontract is €1.500.000 (10.000 ton €150).
- De investeerder die het contract kocht, lijdt een verlies van €150 per ton, omdat de marktprijs lager is dan de afgesproken prijs.
- Scenario 2: Koffieprijs stijgt naar €2.100 per ton.
- De producent moet de koffie leveren aan de koper van het futurecontract voor €1.950 per ton, terwijl de marktprijs €2.100 is.
- De producent mist hierdoor de extra winst die behaald had kunnen worden op de fysieke markt, wat een verlies van €150 per ton op het futurecontract betekent. De totale kosten van de afdekking zijn €1.500.000.
- De investeerder die het contract kocht, maakt een winst van €150 per ton, omdat de marktprijs hoger is dan de afgesproken prijs.
Dit voorbeeld illustreert hoe futurecontracten kunnen worden gebruikt voor zowel risicoafdekking (hedging) door de producent als voor speculatie door de investeerder. De waarde van het futurecontract is direct afgeleid van de prijsbeweging van de onderliggende activa, in dit geval koffie.
Naast futures zijn er ook opties, die de koper het recht geven, maar niet de verplichting, om een onderliggende activa te kopen of verkopen tegen een bepaalde prijs vóór of op een specifieke datum. Swaps zijn contracten waarbij twee partijen afspreken om toekomstige kasstromen uit te wisselen, vaak om renterisico's te beheren. Derivatenhandel wordt ook veel gebruikt in de valutahandel (forex trading) door bijvoorbeeld multinationale ondernemingen om zich in te dekken tegen valutarisico's, waarmee ze hun financiële instrumenten effectief beheren.