Moet ik belasting betalen als ik verlies maak op beleggingen?

Ja, u betaalt belasting over uw beleggingen in box 3, zelfs als u verlies maakt, omdat de Belastingdienst uitgaat van een forfaitair rendement. Echter, dankzij een uitspraak van de Hoge Raad en de Wet tegenbewijsregeling box 3, vraagt u sinds 1 juli 2025 te veel betaalde belasting terug. Dit gebeurt als uw werkelijke rendement lager was dan het forfaitaire rendement, of zelfs negatief, waardoor u geen belasting betaalt over een fictieve winst.

Standaard berekent de Belastingdienst belasting over een vastgesteld, fictief rendement op uw vermogen in box 3, het zogenaamde forfaitaire rendement. Dit betekent dat u in de basis belasting betaalt over een verondersteld rendement, ongeacht of u daadwerkelijk winst of verlies heeft behaald. Als uw beleggingen een negatief rendement opleverden, werd dit in eerste instantie door de Belastingdienst als 0% rendement gezien voor de berekening van de belasting, wat betekende dat u nog steeds belasting betaalde over het forfaitaire rendement.

De situatie is echter veranderd na een belangrijke ontwikkeling. In 2024 deed de Hoge Raad een tweede uitspraak die de weg vrijmaakte voor belastingbetalers om geld terug te vragen bij een lager behaald rendement in box 3. Deze mogelijkheid is geregeld in de Wet tegenbewijsregeling box 3. Deze tegenbewijsregeling blijft van kracht totdat een nieuw box 3-stelsel definitief is ingevoerd.

Sinds 1 juli 2025 vraagt u te veel betaalde belasting in box 3 terug. Dit doet u door uw werkelijk behaalde rendement op te geven via het specifieke formulier 'Opgaaf werkelijk rendement'. De belastingaangifte voor het jaar 2025 biedt deze optie om te kiezen voor een berekening op basis van uw echte rendement. Het is dus belangrijk om deze optie te benutten als uw werkelijke rendement lager was dan het forfaitaire rendement.

Laten we een voorbeeld bekijken om het verschil duidelijk te maken:

In het nieuwe systeem betaalt Belegger A geen belasting over een fictieve winst, omdat het werkelijke rendement negatief was. Belegger B betaalt belasting over het lagere werkelijke rendement, in plaats van het hogere forfaitaire rendement.

Bij het bepalen van het werkelijk rendement gelden specifieke regels:

• Het werkelijk rendement omvat niet alleen gerealiseerde winsten en verliezen, maar ook ongerealiseerde waardemutaties van uw vermogen. Dit betekent dat ook de waardeverandering van beleggingen die u nog in bezit heeft, meetelt.
• Kosten die u maakt voor uw beleggingen, zoals transactiekosten of beheerkosten, mogen niet worden afgetrokken bij de berekening van het werkelijk behaalde rendement.
• Als uw werkelijke rendement negatief is, wordt dit voor de belastingberekening als 0% rendement beschouwd. U betaalt dan geen belasting over uw beleggingen, maar u kunt een verlies ook niet verrekenen met andere inkomsten of meenemen naar toekomstige jaren.

Een veelvoorkomende vraag is of het verkopen van aandelen met verlies, gevolgd door een snelle herinvestering, problemen kan opleveren met de Belastingdienst. Het verkopen van aandelen vanwege verlies leidt doorgaans niet tot problemen, zelfs als binnen drie maanden nieuwe beleggingen worden aangekocht, mits de gemaakte keuzes onderbouwd kunnen worden. Dit biedt flexibiliteit voor beleggers die hun portefeuille willen aanpassen in reactie op marktveranderingen. Voor meer details over de box 3 regeling kunt u de informatie van de Rijksoverheid raadplegen.