Beleggen tijdens een crisis
Beleggen tijdens een crisis vraagt om een doordachte aanpak, waarbij u zich richt op gespreide portefeuilles en aandelen van goede bedrijven koopt wanneer deze goedkoper zijn. Het is essentieel om paniekverkopen van beleggingen te vermijden en geduldig te blijven tot de markt stabiliseert. In dit artikel leest u hoe u risico's beperkt en welke beleggingen standhouden in tijden van economische onrust.
Wat moet je doen als de beurs crasht?
Raak niet in paniek als de beurs crasht, maar houd uw beleggingsdoel voor ogen. Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat blijven zitten of bijkopen verstandig is. Een beurscrash brengt namelijk fantastische instapkansen met zich mee.
U kunt versterkt uit een crisis komen door de juiste maatregelen te nemen. Blijf geduldig en overweeg extra aandelen te kopen. Bouw ook een contante reserve op.
Zo profiteert u van herstelperiodes en gunstige inkoopprijzen. Vermijd korte termijn reacties die uw vermogen kunnen vernietigen. Deze strategieën helpen de impact te verminderen en bereiden u voor op langetermijnsucces.
Wat is een beurscrisis of economische crisis?
Een beurscrisis, ook wel beurscrash genoemd, is een plotselinge en scherpe daling van aandelenkoersen op de financiële markten. Dit betekent een tijdelijke, schoksgewijze daling van meer dan 20 procent van een aanzienlijk deel van de beurs. Zo'n crisis kenmerkt zich door een ineenstorting van aandelenkoersen op meerdere financiële markten, zoals de subprimecrisis in 2008 of de internetbubbel in 2000. Dit leidt tot een grote waardedaling van activa en sectoren. Voor beleggers die willen weten hoe ze moeten beleggen in een economische crisis, is het belangrijk de aard van deze gebeurtenissen te begrijpen.
Vaak gaat dit gepaard met paniekachtige verkoopbewegingen en paniek onder beleggers, wat de koersverliezen versterkt. Uitzonderlijke omstandigheden zoals economische crises, politieke instabiliteit of plotselinge schokken kunnen een beurscrash veroorzaken. Een economische crisis is een ongunstige periode voor de economie in het algemeen en leidt tot prijsdalingen van vrijwel alle aandelen. Ondanks de onrust biedt een beurscrisis vaak de beste momenten voor investeerders om te kopen. Tijdens een beurscrisis kunnen relatief stevige koersschommelingen op de aandelenmarkt optreden.
Welke beleggingen houden beter stand in een crisis?
Tijdens een crisis houden bepaalde beleggingen beter stand dan andere. Veilige havens zoals goud en zilver, en vastgoed, behouden hun waarde vaak beter. Defensieve aandelen van gezonde bedrijven met lage schulden en solide dividenduitkeringen bieden ook bescherming. Daarnaast zijn staatsobligaties een optie voor een veilige portefeuille.
Aandelen van defensieve bedrijven
Defensieve aandelen zijn aandelen waarvan de winst en koersen minder afhankelijk zijn van economische cycli. Deze aandelen helpen uw kapitaal te behouden tijdens moeilijke economische tijden. Een defensieve portefeuille verhoogt uw spreiding en verlaagt het risico, bijvoorbeeld door de aankoop van een aandeel als BAE Systems.
Bedrijven met een stabiel dividendbeleid presteren historisch relatief goed onder defensieve marktomstandigheden. Defensieve aandelen omvatten bedrijven in de consumentenbasisgoederen-sector. Ook nutsbedrijven vallen hieronder; zij hebben doorgaans gereguleerde inkomsten, wat ze een veilige investering maakt tijdens onrustige economische tijden.
Voorbeelden van defensieve aandelen zijn energieleveranciers, banken, bedrijven als Unilever en Ahold, en vastgoedfondsen (REITs). Bedrijven in defensieve sectoren staan bekend om hun stabiele en betrouwbare dividenden. Dit zorgt voor een regelmatige inkomstenstroom en een constante return on investment in de vorm van dividenduitkeringen. Defensieve aandelen kunnen uw beleggersportefeuille beschermen tegen verlies, ook bij inflatie.
ETF’s met brede spreiding
ETF’s met brede spreiding verminderen het risico van uw beleggingen aanzienlijk. Deze fondsen bieden diversificatie over diverse beleggingscategorieën en markten. Denk hierbij aan aandelenindices, obligaties, grondstoffen en vastgoed. U spreidt uw investering over veel bedrijven en sectoren, wat het risico minimaliseert ten opzichte van individuele aandelen. Een ETF maakt kostenefficiënt en breed gespreid beleggen mogelijk met één enkele belegging. Dit helpt bij vermogensopbouw en vermindert de kans op totaal verlies bij een marktcorrectie, vooral voor langetermijninvesteringen. Brede portefeuille diversificatie werkt het beste via deze ETF's, wat bijdraagt aan significante langetermijnrendementen.
Obligaties en deposito’s
Obligaties en deposito’s zijn conservatieve beleggingen die stabiliteit en gegarandeerde rendementen met minimaal risico bieden. Een obligatie is een schuldpapier, uitgegeven door bedrijven of overheden, dat rente en de hoofdsom terugbetaalt. Dit zijn leningen aan een overheid of bedrijf, bekend als vastrentende beleggingen, zoals corporate bonds en staatsobligaties. Deze instrumenten, waaronder deposito certificaten (CD's) en andere fixed-income beleggingen, zijn specifiek ontworpen voor kapitaalbehoud en garanderen terugbetaling van de hoofdsom bij afloop of vervaldatum. Voor wie zijn geld veilig wil stellen tijdens een crisis, bieden deze opties een zekere basis. Wel hebben obligaties meer risico dan spaardeposito’s.
Goud en andere grondstoffen
Goud en andere grondstoffen kunnen uw beleggingsportefeuille versterken tijdens een crisis. Goud is een duurzame en waardevaste grondstof, bekend als inflatiehedge. Het edelmetaal roest of degradeert niet, wat het een waardevol onderdeel maakt van een gediversifieerde belegging. De volatiliteit van goud verschilt vaak van de economische conjunctuur. Andere harde grondstoffen zoals zilver, koper en aluminium bieden momenteel ook winstkansen door stijgende prijzen. Beleggen in grondstoffen zoals goud, zilver en olie vraagt wel om kennis van de mondiale vraag- en aanboddynamiek.
Wanneer verkopen, bijkopen of juist niets doen?
Het bepalen van het juiste moment om aandelen te verkopen, bij te kopen of juist niets te doen, is een van de moeilijkste dilemma's bij beleggen. Een belegger wil niet te vroeg verkopen en winst mislopen. Ook wil men niet te laat verkopen en verlies nemen. Deze zoektocht naar het optimale verkoopmoment is constant. Koploze aan- en verkopen bij marktdalingen zijn onnodig. Verkopen op het juiste moment lost slechts een tijdelijk beleggingsprobleem op. De strategie van 'nu verkopen en later bijkopen' brengt risico's met zich mee. U kunt rendement mislopen door te verkopen bij een hoogtepunt. Aandelenverkopen in zwaktes werken vaak averechts op het rendement, zo bleek uit een artikel uit 2024. Bovendien kunnen verkopen of aankopen van effecten op een beurs resulteren in beleggen tegen een afwijkende prijs.
Hoe beperk je risico tijdens onrust op de markt?
Tijdens onrust op de markt beperkt u risico door strategisch te handelen en kalm te blijven. Verklein uw beleggingsvolume en overweeg minder aandelen aan te houden. Ook kunt u posities in krediet, grondstoffen en obligaties afbouwen. Bezorgde beleggers stellen stop-loss orders in of verminderen hun marktblootstelling. Blijf geduldig en reageer niet overhaast op koersschommelingen.
Spreiden over sectoren en regio’s
Spreiden over sectoren en regio’s is een belangrijke strategie om beleggingsrisico te verkleinen. Dit betekent dat u uw vermogen verdeelt over verschillende bedrijven, sectoren en geografische gebieden. Zo beperkt u het risico op verlies en de blootstelling aan problemen bij één bedrijf of sector. Een brede spreiding over activaklassen, sectoren en regio's helpt bij effectief risicomanagement en het nastreven van langetermijngroei en inkomen. Ook binnen beleggingscategorieën is spreiding belangrijk om beter om te gaan met marktvolatiliteit en potentiële rendementen te verhogen.
Periodiek beleggen in plaats van timen
Periodiek beleggen betekent dat u regelmatig een vast bedrag investeert, in plaats van te proberen de markt te timen. Deze strategie vermindert de impact van marktfluctuaties en het risico van verkeerde timing. Door herhalend te investeren, voorkomt u dat u grote bedragen op een ongunstig moment inlegt. Dit zorgt voor een betere spreiding over verschillende beurskoersen en een efficiëntere gemiddelde aankoopprijs. U koopt automatisch meer aandelen bij lage prijzen en minder bij hoge prijzen, waardoor u profiteert van koersschommelingen. Dit spreidt uw aankoopmomenten en vermindert het risico van instappen op een verkeerd moment.
Cashbuffer en beleggingshorizon
Een cashbuffer is essentieel voor beleggers, vooral tijdens een crisis. U belegt alleen met geld dat u niet direct nodig heeft, want spaargeld voor noodgevallen moet op een spaarrekening blijven staan. Een aandelenbelegger houdt bijvoorbeeld een buffer aan ter grootte van zes maanden uitgaven. Deze financiële buffer, vaak ter grootte van zes maanden, vergroot de kans op een mooi rendement. Het zorgt ervoor dat u uw beleggingen niet hoeft te liquideren bij onverwachte kosten. Pas nadat uw financiële buffer op orde is, kunt u doorsparen voor beleggingen. Deze buffer kunt u veilig beleggen in termijnrekeningen, spaarrekeningen of staatsobligaties. Een grote buffer op een vrij opneembare spaarrekening bij Nationale Nederlanden kan bijvoorbeeld vier maanden aan uitgaven dekken als contant geld voor noodsituaties.
Wat betekent een crisis voor beleggers en bedrijven?
Een crisis betekent voor beleggers vaak verlies van vermogen door dalende aandelenkoersen, wat angst veroorzaakt en hen risicovolle activa doet verkopen. Voor bedrijven verstoort een crisis de activiteiten en leidt druk van aandeelhouders tot verminderde innovatie en bedreigde beleggingsdoelstellingen. Hoewel paniekverkopen kansen kunnen bieden, vraagt een crisis om scherpere investeringskeuzes en beïnvloedt het het vertrouwen op de beurs.
Invloed op beleggersgeld en opnamebeperkingen
Een crisis beïnvloedt direct uw beleggersgeld en de mogelijkheid om erover te beschikken. Langetermijnbeleggers moeten rekening houden met financiële liquiditeit, omdat toegang tot geld in noodsituaties bemoeilijkt kan zijn. Vanaf 2023 zorgden hogere rentetarieven ervoor dat meer beleggers cash overwogen in plaats van obligaties, en hielden zij meer aan in geldmarktbeleggingen en contant geld vóór juni 2024. Tot 2024 maakte hogere rente risicovrije beleggingen zoals gereglementeerde spaarrekeningen aantrekkelijker, wat leidde tot minder beleggen tussen 2022 en 2023. Vanaf oktober 2024 dalen de deposito- en geldmarktrente verder, waardoor spaarders en beleggers moeten wennen aan deze rentestanden. Ook de kosten van beleggingsfondsen en geldbeleggingen drukken op rendementen, wat de langetermijnwaardegroei en het netto rendement van uw beleggingen vermindert.
Gevolgen voor bedrijven en kredietverlening
Een crisis beïnvloedt de toegang van bedrijven tot krediet. Banken verstrekken minder krediet aan bedrijven, zoals in 2024 en al in het derde kwartaal van 2008. Veel bedrijven, vooral kleinere, hadden na 2008 te maken met stroeve, moeilijk verkrijgbare of dure kredieten. De bancaire kredietverlening aan bedrijven stagneert in de eurozone, mede door terughoudendheid van bankiers in Nederland. Deze terughoudendheid, deels door nieuwe regelgeving die tot 2018 gold, zorgde ervoor dat bedrijven minder bankfinanciering gebruikten. Private kredietverstrekkers vullen dit financieringsgat op. Toegang tot krediet is cruciaal voor bedrijven om schulden te herfinancieren, inkomstentekorten te overbruggen en faillissementen te voorkomen.
Private credit en liquiditeitsrisico
Private credit, vaak een vorm van private equity, brengt liquiditeitsrisico met zich mee. Dit betekent dat beleggingen moeilijk of niet verhandelbaar zijn gedurende een lange looptijd. Liquiditeitsrisico ontstaat wanneer een belegging niet snel in contanten kan worden omgezet wanneer u dat wilt. Vooral in stressvolle marktomstandigheden maakt illiquiditeit tussentijds uitstappen lastig. Dit risico kan zelfs voor de rijkste beleggers een gevaar vormen voor hun vermogen. Beleggers en bedrijven moeten liquiditeitsrisico begrijpen en beheren om financiële stabiliteit te waarborgen in volatiele markten.
Is er een financiële crisis verwacht in 2026?
Een financiële crisis wordt op zijn vroegst in 2027 verwacht. Toch lijkt een wereldwijde schuldencrisis of financiële crisis onvermijdelijk. Het huidige financiële systeem heeft in 2024 een grote kans om te falen. Niet elke globale financiële crisis wordt echter als systemisch beschouwd. De bankcrisis van 2023 leidde tot significante renteverlagingen. De financiële systeemproblemen in 2023 waren beperkt tot enkele banken. Deze problemen in maart 2023 kwamen door zwakke bedrijfsmodellen en geïsoleerde besluiten.
Waar moet je je geld in steken als de economie instort?
Als de economie instort, is het verstandig om uw beleggingsstrategie te heroverwegen. Focus op stabiliteit en vermogensbehoud. De specifieke keuzes hangen af van uw persoonlijke financiële situatie en risicobereidheid. Voor gedetailleerd advies kunt u het beste een financieel adviseur raadplegen of informatie zoeken bij organisaties zoals het Nibud.
Is beleggen nog verstandig tijdens een crisis?
Beleggen tijdens een crisis kan verstandig zijn, mits u een langetermijnvisie aanhoudt. Crisistijden bieden kansen om activa tegen lagere prijzen aan te kopen en zo te profiteren van herstelperiodes. Een langetermijnperspectief is essentieel om marktherstel te benutten en de neerwaartse trend te doorstaan. Effectieve strategieën omvatten diversificatie, risicobeheer en het kopen van aandelen van goede bedrijven. De beste houding kan inhouden dat u uw portefeuille herbalanceert of meer investeert. Vermijd emotionele beslissingen, want korte termijn reacties kunnen leiden tot vermogensvernietiging, zoals de Lehman-kollaps in 2008 liet zien. Vraag uzelf af of een tijdelijk defensievere strategie u meer gemoedsrust geeft.
Welke aandelen doen het goed in een crisis?
Tijdens een crisis doen aandelen van defensieve bedrijven het goed. Beleggers wordt aangeraden om te focussen op kwaliteitsbedrijven in stabiele, niet-cyclische sectoren. Deze bedrijven kenmerken zich door consistente winstgroei, betrouwbare dividenduitkeringen en goede fundamenten. Denk hierbij aan de consumentenbasissector, gezondheidszorg en nutsbedrijven. Gezonde bedrijven met bewezen, duurzame bedrijfsmodellen, veerkrachtige klantvraag, sterke balansen, voldoende liquiditeit en lage schulden zijn aanbevolen investeringen. Ook aandelen die naar verwachting geen permanente schade oplopen door de crisis zijn een verstandige keuze. Zo kochten beleggers tijdens de financiële crisis van 2008/2009 bijvoorbeeld aandelen in consumer staples.