Kun je gratis aandelen krijgen?
Ja, je krijgt gratis aandelen. De term 'gratis' in de financiële wereld is echter nooit vrij van verplichtingen of fiscale gevolgen. Het betreft aandelen die werknemers ontvangen als onderdeel van hun beloning, of via promotionele acties. Deze aandelen beschouwt de Belastingdienst als inkomen, wat betekent dat er loonheffing over betaald moet worden.
De meest voorkomende manier om 'gratis' aandelen te ontvangen, is via medewerkersparticipatie in een onderneming. Dit is een regeling waarbij werknemers de mogelijkheid krijgen om mede-eigenaar te worden van het bedrijf waarvoor ze werken. De specifieke vorm van medewerkersparticipatie hangt af van de rechtsvorm van de onderneming. Een besloten vennootschap (bv) kan bijvoorbeeld aandelen of optieregelingen aanbieden.
Wanneer medewerkers aandelen of certificaten van aandelen ontvangen, krijgen zij bepaalde rechten en plichten. Er is een belangrijk onderscheid tussen het bezit van aandelen en het bezit van certificaten van aandelen:
- Aandelen: Werknemers die volledige aandelen krijgen, hebben doorgaans financieel recht (recht op dividend), stemrecht, informatierecht, agendarecht en vergaderrecht. Dit maakt hen volwaardig mede-eigenaar.
- Certificaten van aandelen: Werknemers die certificaten van aandelen ontvangen, hebben meestal alleen financieel recht en informatierecht. Het stemrecht blijft dan bij een stichting administratiekantoor (STAK) liggen, wat de invloed van de werknemer op de bedrijfsvoering beperkt.
Een veelvoorkomende misvatting is dat 'gratis' aandelen ook belastingvrij zijn. Dit is onjuist. De Belastingdienst beschouwt gratis aandelen voor werknemers als verkapt loon, omdat de werknemer hiermee een voordeel geniet. Dit betekent dat er loonheffing moet worden betaald over de marktwaarde van deze aandelen. Het niet betalen van deze loonheffing kan leiden tot boetes.
Om problemen met de Belastingdienst te voorkomen, is het essentieel dat de marktprijs van de aandelen goed wordt bepaald. Een gedegen en externe waardering is belangrijk voor een solide onderbouwing. Bij opties, die werknemers het recht geven om in de toekomst aandelen te kopen tegen een vooraf bepaalde prijs, hoeft de werknemer de belasting pas te betalen op het moment dat de aandelen verhandelbaar zijn geworden.
Buiten medewerkersparticipatie om kunnen er in theorie ook 'gratis' aandelen worden aangeboden via promotionele acties, bijvoorbeeld door brokers of beleggingsplatforms om nieuwe klanten te werven. Ook in deze gevallen is het cruciaal om de kleine lettertjes te lezen. Vaak zijn er voorwaarden aan verbonden, zoals het storten van een minimaal bedrag, het uitvoeren van een bepaald aantal transacties, of er zijn fiscale implicaties die het 'gratis' karakter nuanceren. De waarde van dergelijke beloningen kan eveneens als inkomen worden gezien en dus belastbaar zijn. Lees meer over de fiscale aspecten van beleggen.